Concetto spaziale: Attese του Λούτσιο Φοντάνα, 1960

Στοιχεία του έργου

Το Spatial Concept: Expectation, 1960, είναι φιλοτεχνημένο με υδατογραφία σε καμβά και γάζα και έχει διαστάσεις 100,3 × 80,3 εκατοστών. Φυλάσσεται στο Museum of Modern Art της Νέας Υόρκης.

Επιφάνεια και άνοιγμα

Η μονόχρωμη επιφάνεια προετοιμάζει ένα συνεχές πεδίο, που διακόπτεται από κάθετες τομές. Η σκούρα γάζα στην πίσω πλευρά ελέγχει τη θέαση πέρα από τον καμβά. Η χειρονομία, το όριο της τομής και ο χώρος στο πίσω μέρος λειτουργούν μαζί.

Αναμονή και σειριακότητα

Ο όρος Attese (Αναμονές) επανέρχεται σε πολυάριθμα έργα και δεν ταυτοποιεί ένα μοναδικό αντίτυπο. Ο αριθμός, το μήκος και ο ρυθμός των τομών ποικίλλουν. Για τη σωστή καταλογογράφηση απαιτείται αναφορά στο συγκεκριμένο δελτίο και στον κατάλογο raisonné.

Χωρισμός (Spazialismo)

Το έργο θέτει σε σχέση τη ζωγραφική, τη γλυπτική και το περιβάλλον χωρίς να γίνεται απλώς ένα από τα τρία. Η χειρονομία είναι ταχεία, αλλά εξαρτάται από την προετοιμασία και τη συγκέντρωση· το να την ερμηνεύσει κανείς ως καταστροφή παραβλέπει την υλική κατασκευή που την καθιστά δυνατή.

Ανοιχτά ζητήματα

Η πίσω πλευρά διατηρεί συχνά επιγραφές και τη γάζα που καθιστά το κενό ορατό ως ελεγχόμενο βάθος. Η τεκμηρίωσή της επιτρέπει τη διάκριση της δομής που συνέλαβε ο καλλιτέχνης από μεταγενέστερες παρεμβάσεις. Η σειρά πρέπει να μελετηθεί μέσα από τις διαφορές μεταξύ των αντιτύπων, όχι ως επανάληψη μιας πανομοιότυπης χειρονομίας.

Η τομή πέρα από το εντυπωσιακό αποτέλεσμα

Σε ένα έργο της σειράς Attese, η τομή δεν πρέπει να απομονώνεται από την προετοιμασία του καμβά και την έκταση του χρώματος. Η σχισμή εισάγει έναν πραγματικό φυσικό χώρο, αλλά εξακολουθεί να εξαρτάται από το επίπεδο που την περιβάλλει: η απόσταση από το περιθώριο, το μήκος και ο ρυθμός των τομών τροποποιούν τη σύνθεση. Το να κοιτάζεις το αντικείμενο σημαίνει να παρατηρείς επίσης την πίσω πλευρά και τη λύση που κρατά ανοιχτή τη σχισμή, χωρίς να την περιορίζεις σε μια απλή συμβολική πληγή.

Ο τίτλος Concetto spaziale επαναλαμβάνεται σε διαφορετικά έργα· η τεχνική, η ημερομηνία, οι διαστάσεις και ο αριθμός καταλόγου είναι απαραίτητα για την ταυτοποίηση αυτού ακριβώς του δείγματος. Η σειρά επιτρέπει συγκρίσεις, αλλά δεν καθιστά τα έργα εναλλάξιμα. Η τεκμηρίωση του Fondazione Fontana βοηθά στη διάκριση παραλλαγών και της εκθεσιακής ιστορίας, ενώ η άμεση εξέταση αποδίδει τη σχέση μεταξύ χειρονομίας, φωτός και χώρου που η μετωπική φωτογραφία συμπιέζει.